Công tác xã hội trong y tế không chỉ đơn thuần là một hoạt động hỗ trợ, mà đã trở thành một phần thiết yếu của hệ thống chăm sóc sức khỏe hiện đại. Tại Việt Nam, đặc biệt là tại Bệnh viện Bạch Mai, công tác xã hội đang từng bước khẳng định vai trò quan trọng trong cải thiện, nâng cao chất lượng khám chữa bệnh, thúc đẩy sự phát triển của hệ thống y tế nhân văn, bền vững.
Công tác xã hội trong y tế: Hơn cả một hoạt động hỗ trợ
Hiện nay, bệnh viện không chỉ là nơi điều trị mà còn là không gian mang lại sự an tâm, sẻ chia và đồng hành với người bệnh suốt cả quá trình điều trị, hồi phục và tái hoà nhập cộng đồng.
Công tác xã hội đóng vai trò cầu nối giữa bệnh nhân, bác sĩ và cộng đồng, giúp bệnh nhân tiếp cận dịch vụ y tế một cách hiệu quả, giảm bớt áp lực tâm lý và có thêm cơ hội được điều trị tốt nhất. Những người làm công tác xã hội chính là những “người bạn đồng hành”, giúp bệnh nhân có thêm sức mạnh vượt qua bệnh tật, đem lại hy vọng trong những lúc khó khăn nhất.
Nói cách khác trong y tế, công tác xã hội không chỉ dừng lại ở hỗ trợ tài chính cung cấp thông tin cho người bệnh mà còn mamg lại nhiều trợ giúp giá trị cho cả người bệnh cũng như đội ngũ thầy thuốc với quá trình điều trị bệnh, thực hiện dịch vụ, nghĩa vụ chăm sóc sức khoẻ. Một nền y tế nhân văn không thể thiếu sự hỗ trợ của công tác xã hội.
Trên thế giới, công tác xã hội trong bệnh viện đã có lịch sử hơn một thế kỷ. Đến nay, phần lớn các bệnh viện lớn trên thế giới đều có phòng công tác xã hội, với đội ngũ chuyên trách chuyên nghiệp.
Tại Việt Nam, công tác xã hội trong y tế được thúc đẩy mạnh mẽ qua Nghị định của Chính phủ và các Quyết định, Thông tư của Bộ Y tế. Các bệnh viện từ tuyến quận huyện, tỉnh đến trung ương, tỷ lệ thành lập phòng/tổ Công tác xã hội cao 90 - 100%. Nhân viên công tác xã hội đã từng bước khẳng định vị thế, tầm quan trọng của nghề, đóng góp trực tiếp vào sự phát triển của các cơ sở y tế. Đồng thời, công tác xã hội cũng đã được công nhận là một nghề với tính chuyên môn cao.
Công tác xã hội tại Bệnh viện Bạch Mai: Hành trình 10 năm phát triển
Bệnh viện Bạch Mai, với hơn 115 năm lịch sử, mỗi ngày tiếp nhận từ 8.000 đến 10.000 bệnh nhân ngoại trú và hơn 4.000 bệnh nhân điều trị nội trú. Trong bối cảnh đó, công tác xã hội trở thành một bộ phận không thể thiếu, hỗ trợ bệnh nhân kịp thời về tâm lý, tài chính và các vấn đề liên quan, là cầu nối giúp bệnh nhân tiếp cận dịch vụ y tế thuận lợi hơn, đồng thời lan tỏa tinh thần nhân ái trong cộng đồng y tế.
PGS.TS. Nguyễn Trung Hải - Trưởng khoa Công tác xã hội, Trường Đại học Lao động &Xã hội
Và ThS.BS Vũ Trí Tiến - Phó Hiệu trưởng Trường Cao đẳng y tế Bạch Mai chúc mừng Phòng Công tác xã hội nhân Ngày Công tác xã hội Việt Nam 25/3
Trong suốt 10 năm hoạt động, phòng Công tác xã hội - Bệnh viện Bạch Mai đã triển khai nhiều chương trình hỗ trợ toàn diện cho bệnh nhân. Những hoạt động như tư vấn tâm lý, hướng dẫn bệnh nhân tiếp cận các chính sách bảo hiểm y tế, vận động tài trợ cho người bệnh có hoàn cảnh khó khăn hay hỗ trợ chăm sóc giảm nhẹ cho bệnh nhân mắc bệnh hiểm nghèo đã góp phần không nhỏ vào việc nâng cao chất lượng điều trị. Năm 2024, phòng Công tác xã hội đã hỗ trợ hơn 4.526 bệnh nhân có hoàn cảnh đặc biệt với tổng số tiền hơn 11 tỷ đồng, hơn 80 chuyến xe 0 đồng giúp người bệnh trở về quê và rất nhiều các hoạt động hỗ trợ, truyền thông giáo dục sức khoẻ. Đây là những con số không chỉ phản ánh sự phát triển của công tác xã hội trong bệnh viện mà còn cho thấy tác động thực tiễn của hoạt động này đối với đời sống người bệnh.
Chuyên nghiệp hóa công tác xã hội: Thách thức và cơ hội
Để công tác xã hội thực sự phát huy hiệu quả, đội ngũ nhân sự cần được đào tạo bài bản và hoạt động theo những tiêu chuẩn chuyên môn rõ ràng. Theo Nghị định số 110/2024/NĐ-CP, từ năm 2027, nhân viên công tác xã hội trong bệnh viện bắt buộc phải có chứng nhận hành nghề. Đây là một bước tiến quan trọng nhằm nâng cao tính chuyên nghiệp và chuẩn hóa hoạt động của công tác xã hội trong y tế. Bệnh viện Bạch Mai đang đặt ra nhiều kế hoạch phát triển công tác xã hội trong thời gian tới.
Công tác xã hội - một nghề mới, vừa là thách thức, nhưng cũng là cơ hội, đặc biệt cho sinh viên, những người trẻ đang chuẩn bị bước vào nghề. Trường Cao đẳng Y tế Bạch Mai, đơn vị trực thuộc Bệnh viện Bạch Mai luôn coi công tác xã hội là một trong những yếu tố then chốt trong việc đào tạo và phát triển nhân lực y tế chất lượng cao. Trường đã đưa chương trình công tác xã hội vào giáo dục thường quy tại nhà trường, tiến tới tương lai thành lập ngành đào tạo công tác xã hội chính quy.
Công tác xã hội trong y tế không chỉ là một nghề, mà còn là một sứ mệnh góp phần xây dựng hệ thống y tế nhân văn, bền vững. Với những bước phát triển mạnh mẽ, đặc biệt tại Bệnh viện Bạch Mai, công tác xã hội đang từng ngày mang đến hy vọng và sự sẻ chia cho hàng ngàn bệnh nhân. Nhân kỷ niệm 10 năm thành lập Phòng Công tác xã hội và Ngày công tác xã hội Việt Nam 25/3, Bệnh viện Bạch Mai đã tổ chức Tọa đàm “Công tác xã hội trong y tế”. Chương trình thu hút sự tham gia của các chuyên gia về Công tác xã hội: PGS.TS. Nguyễn Trung Hải - Trưởng khoa Công tác xã hội, Trường Đại học Lao động &Xã hội, Đại diện Ban lãnh đạo Trường Cao đẳng Y tế Bạch Mai, ThS. BS Vũ Trí Tiến - Phó Hiệu trưởng, Ban lãnh đạo phòng Công tác xã hội Bệnh viện Bạch Mai: TS.BS. Trần Song Giang - Trưởng phòng; ThS. Dương Thị Mai Thanh - Phó trưởng phòng. Cùng các thầy cô giáo, các chuyên gia và gần 400 sinh viên Trường Cao đẳng Y tế Bạch Mai. Chương trình mang đến cơ hội để những người làm nghề, chuyên gia, giảng viên, sinh viên giao lưu, cập nhật những thông tin mới về nghề công tác xã hội, nắm bắt tầm quan trọng của nghề. Hơn hết, tạo cơ hội để sinh viên hiểu hơn về nghề, những giá trị, lợi ích khi tham gia các hoạt động công tác xã hội tại Bệnh viện Bạch Mai. Cũng tại chương trình, Bệnh viện Bạch Mai đã ghi nhận và trao Giấy khen của Ban giám hiệu trường Cao đẳng y tế Bạch Mai cho các giảng viên, cán bộ nhân viên, sinh viên có đóng góp xuất sắc trong công tác xã hội tại đơn vị giai đoạn 2020 - 2025. |
Một số hình ảnh tại chương trình:
Trường Cao đẳng y tế Bạch Mai đã trao tặng Giấy khen cho các thầy cô và nhân viên Phòng CTXH vì có đóng góp tích cực trong việc triển khai các hoạt động CTXH tại Bệnh viện
Các em sinh viên Trường Cao đẳng y tế Bạch Mai nhận Giấy khen của Ban giám hiệu nhà trường vì đã tích cực tham gia hoạt động hỗ trợ người bệnh
ThS. Vũ Ngọc Anh Thư chia sẻ về các hoạt động Phòng Công tác xã hội đã triển khai phục vụ người bệnh
Các em sinh viên Trường Cao đẳng y tế Bạch Mai hào hứng tham gia tọa đàm xung quanh chủ đề Công tác xã hội trong y tế